مقدمه
کولوسئوم (Colosseum) یکی از برترین جاذبههای گردشگری جهان در ایتالیا و بزرگترین تماشاخانه در رم و جزء میراث گردشگری یونسکو است. این بنا دارای معماری، مهندسی و همچنین گذشتهی بسیار شگفتانگیز ایتالیایی است که اکنون آن را به نمادی برای کشور ایتالیا و رم مبدل کرده است. تماشاخانه کولوسئوم شاهد اعدامها و نبردهای خونین گلادیاتورها با یکدیگر و یا با حیوانات وحشی بوده است تا باعث سرگرمی تماشاچیها، امپراطور و اشرفایان باشد. با برنا همراه باشید:
مرتبط مطالعه کنید: ایتالیا سرزمین شگفتیهای بی پایان: فرهنگ، تاریخ، هنر
کولوسئوم یا آمفی تئاتر فلاویان
کولوسئوم در بین سالهای ۷۲ تا ۸۰ پس از میلاد، توسط امپراتور تیتوس فلاویوس وسپاسیانوس ساخته شد
احتمالاً نام کلسئوم از مجسمهی عظیم و باشکوه کلسئوس نرویوس (Colossus Neronis) که در نزدیکی استادیوم قرار داشته نشأت گرفته اما غیر از آن با نام آمفیتئاتر فلاوین (Flavian) یا فلاویوس نیز مشهور بوده است.
درواقع نام اصلی کولوسئوم، آمفی تئاتر فلاویان بود که نام خود را از امپراطور سلسله ی فلاویان گرفته است. این اثر هماکنون به عنوان یکی از عجایب هفتگانه جدید بهشمار میرود.
کولوسئوم با ظرفیتی معادل ۴۵۰۰۰ صندلی، بزرگترین آمفیتئاتر دنیای باستان به شمار میرود. کولوسئوم در زمانهایی نه خیلی دور، میزبان جنگهای گلادیاتوری، جنگ با حیوانات وحشی و محلی برای اعدام مسیحیان اولیه بوده است، بیسبب نیست که امروزه به عنوان وحشتناکترین مکان قرون وسطی شناخته میشود.
تاریخچه و ساختار کلوسئوم
ﺩﺭ ﺣﺪﻭﺩ ۱۹۵۰ ﺳﺎﻝ ﭘﻴﺶ، ﺭﻭﻡ ﺑﻪ ﺍﻭﺭﺷﻠﻴﻢ ﺣﻤﻠﻪ ﻛﺮﺩ، ﺁﻥ ﺷﻬﺮ ﺭﺍ ﻭﻳﺮﺍﻥ ﻛﺮﺩ ﻭ ﻣﺮﺩﻣﺎﻧﺶ ﺭﺍ ﺑﻪ ﺑﺮﺩﮔﻰ ﮔﺮﻓﺖ. ﺣﺪﻭﺩ ۴۵ ﺗﺎ ۶۰ ﻫﺰﺍﺭ ﻧﻔﺮ ﺍﺯ ﺍﻳﻦﺑﺮﺩﮔﺎﻥ، ﺑﺮﺍﻯ ﺳﺎﺧﺘﻦ ﻛﻮﻟﻮﺳئوﻡ ﺑﻪ ﻛﺎﺭﮔﺮﻓﺘﻪ ﺷﺪﻧﺪ . ﺑﺨﺶ ﺑﺰﺭﮔﻰ ﺍﺯ ﺍﻳﻦ ﺑﺮﺩﮔﺎﻥ ﺩﺭﺣﻴﻦ ﻛﺎﺭ ﻛﺸﺘﻪ ﺷﺪﻧﺪ. ﻣﺮﺍﺳﻢ ﺍﻓﺘﺘﺎﺣﻴﻪ ﻛﻮﻟﻮﺳﻴﻮﻡ ﺑﺎ ﻛﺸﺘﺎﺭ ۹ ﻫﺰﺍﺭ ﺣﻴﻮﺍﻥ ﻏﻴﺮ ﺍﻫﻠﻰ ﺑﺮﮔﺰﺍﺭ ﺷﺪ.
مصالح
در ساخت عمارت با دقت بسیاری از انواع ترکیبات ساختمانی استفاده شده، برای فونداسیون از بتون و برای ستونها و طاقها از سنگ آهک)تراورتن) استفاده شده، در ستونهای به کار رفته برای دیوار دو طبقه زیرین، از نوعی سنگ متخلخل به نام توفا استفاده شدهاست. برای طبقات فوقانی و اکثر طاقها از آجر بتونی استفاده شدهاست. کانالهایی، فونداسیون را بهمنظور جریان یافتن آب زیرزمینی قطع میکردند زیرا در غیر این صورت، سیل این ناحیه را فرامیگرفت.
بر اساس شواهد تاریخی، از ۲۰۰ چرخ دستی برای حمل و نقل مرمرها به سایت ساخت و ساز استفاده می شده است. تخمین زده می شود که حدود ۱۰۰۰۰۰ متر مکعب مرمر در ساخت کولوسئوم استفاده شده باشد.
ساخت کولوسئوم تنها ۱۰ سال به طول انجامید. ساخت این سازه ی شگفت انگیز در سال ۷۰ میلادی آغاز و در سال ۸۰ میلادی به پایان رسید و در این مدت ۶۰۰۰۰ برده ی یهودی به کار گرفته شدند.
کولوسئوم با سایبان بزرگی به نام «ولریوم» پوشیده میشد. این سایبان، تماشاچیان را از نور خورشید محافظت میکرد.
مرتبط مطالعه کنید: پانتئون: معبد یا کلیسا؟ ۲۰۰۰ سال شکوه و شگفتی ماندگار
هرچند هزینه ورود به داخل این بنا زیاد است، فضای داخلی کولوسئوم بهقدری باشکوه است که ارزش بازدید دارد. آمفیتئاتر فلاوین میتواند میزبان ۵۰۰۰۰ تا ۸۰۰۰۰ تماشاگر باشد. کافی است موقع بازدید به زبان ایتالیایی هم مسلط باشید تا برای تماشا و آشنایی با شکوه این اثر هنری شما را همراهی کند.
تفاوت جایگاه زنان و مردان
ﺩﺭ ﻛﻮﻟﺴﻴﻮﻡ ﺯﻧﺎﻥ ﻭ ﻣﺮﺩﺍﻥ ﺍﺯ ﻫﻢ ﺟﺪﺍ ﺑﻮﺩﻧﺪ. ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ ﺯﻧﺎﻥ ﺩﺭﻃﺒﻘﻪ ﭘﻨﺠﻢ ﺑﻮﺩ، ﻛﻪ ﺩﻳﺪ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺑﺪﻯ ﺑﻪ ﻣﻴﺪﺍﻥ ﺩﺍﺷﺖ. ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ ﻣﺨﺼﻮﺹ ﺯﻧﺎﻥ ﺩﺭﻛﻮﻟﻮﺳﻴﻮﻡ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﻧﺎﺍﻣﻦ ﻭ ﺧﻄﺮﻧﺎﻙ ﺑﻮﺩ، ﭼﺮﺍ ﻛﻪ ﺳﻜﻮﻫﺎﻯ ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺎ ﻃﻨﺎﺏ ﻫﺎﻳﻰ ﻧﮕﻪ ﺩﺍﺷﺘﻪ می شد ﻛﻪ ﻫﺮ ﺍﺯ ﭼﻨﺪﻯ ﭘﺎﺭﻩ می شدند ﻭ ﺯﻧﺎﻥ ﺍﺯ ﺍﺭﺗﻔﺎﻉ ۵۰ ﻣﺘﺮﻯ ﺑﻪ ﭘﺎﻳﻴﻦ ﺳﻘﻮﻃﻰ ﻣﺮﮔﺒﺎﺭ ﻣﻴﻜﺮﺩﻧﺪ ﺍﻣﺎ ﺟﺎﻳﮕﺎﻩ ﻣﺮﺩﺍﻥ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺍﻣﻦ ﺑﻮﺩ، ﺁﻧﻬﺎ ﺑﺮ ﺭﻭﻯ ﺳﻜﻮﻫﺎﻯ ﺳﻨﮕﻰ ﻣﻰ ﻧﺸﺴﺘﻨﺪ.
قتلگاه تاریخ بشریت
ﺩﺭ ﻃﻰ ﻫﺮ ﺩﻭﺭﻩ ﺍﺯ ﺟﺸﻦ ﻫﺎ ﺣﺪﻭﺩ ۵ ﻫﺰﺍﺭ ﺑﺮﺩﻩ ﻭ ﮔﻼﺩﻳﻮﺗﻮﺭ ﺑﻪ ﻗﺘﻞ می رسیدند. ﺩﺭ ﺭﻭﺯﻫﺎﻳﻰ ﻛﻪ ﺟﺸﻦ ﺑﺮﻗﺮﺍﺭ ﻧﺒﻮﺩ، ﻣﺤﻜﻮﻣﺎﻥ ﺑﻪ ﻣﺮﮒ ﺭﺍ ﺟﻠﻮﻯ ﺣﻴﻮﺍﻧﺎﺕ ﺩﺭﻧﺪﻩ ﻣﻰ ﺍﻧﺪﺍﺧﺘﻨﺪ ﺗﺎ ﺯﻧﺪﻩ ﺯﻧﺪﻩ ﺧﻮﺭﺩﻩ ﺷﻮﻧﺪ. ﺍﻣﭙﺮﺍﺗﻮﺭ ﻭ ﻣﺮﺩﻡ ﺭﻡ ﻧﻴﺰ ﺷﺎﻫﺪ ﺯﻧﺪﻩ ﺯﻧﺪﻩ ﺧﻮﺭﺩﻩ ﺷﺪﻥ ﺍﻳﻦ ﺁﺩﻣﻴﺎﻥِ ﺗﻴﺮﻩ ﺑﺨﺖ ﺑﻮﺩﻧﺪ. ﺩﺭ ﻛﻞ، ﺑﻴﺶ ﺍﺯ ﻳﻚ ﻣﻴﻠﻴﻮﻥ ﻧﻔﺮ، ﺍﺯ ﺟﻤﻠﻪ ۵۰۰ ﺗﺎ ۷۰۰ ﻫﺰﺍﺭ ﮔﻼﺩﻳﺎﺗﻮﺭ، ﺩﺭ ﺻﺤﻦ ﻛﻠﻮﺳﻴﻮﻡ ﺑﻪ ﻃﺮﺯ ﻭﺣﺸﻴﺎﻧﻪ ﺍﻯ ﻛﺸﺘﻪ ﺷﺪﻧﺪ. ﺍﻳﻦ ﻣﻴﺪﺍﻥ ﭼﻬﺎﺭ ﻫﺰﺍﺭ ﻣﺘﺮ ﻣﺮﺑﻌﻰ، ﺑﺰﺭﮔﺘﺮﻳﻦ ﻗﺘﻠﮕﺎﻩ ﺗﺎﺭﻳﺦ ﺑﺸﺮﻳﺖ ﺑﻮﺩﻩ ﺍﺳﺖ.
یکی از آمارهای کشتهشدگان کلوسئوم مربوط به فستیوالی است که در سال ۲۴۰ بعد از میلاد برگزار شد. برای این جشن تعداد کشتهشدگان به این شرح آمده است: ۲۰۰۰ گلادیاتور، ۷۰ قلاده شیر، ۴۰ اسب وحشی، ۳۰ فیل، ۳۰ قلاده یوزپلنگ، ۲۰ الاغ وحشی، ۱۹ زرافه، ۱۰ گوزن شمالی، ۱۰ کفتار، ۱۰ ببر، ۱ اسب آبی و ۱ کرگدن!
طی مبارزات و مسابقات شکار در کولوسئوم جمعیت شیر، پلنگ و ببر به طور قابل ملاحظه ای در جهان کاهش پیدا کرد. برخی بر این باورند که رومی ها حیات وحش شمال آفریقا و کل منطقه ی مدیترانه را نابود کرده و بعضی از گونه های حیوانات را به طور کامل از نقشه ی دنیا محو نمودند.
تخریب و بازسازی
این آمفیتئاتر بارها بر اثر آتش و زلزله تخریب شده است و تا پایان قرن پنجم بهطور مداوم ترمیم شد؛ اما برای مدت کوتاهی در سال ۵۲۳ پس از بسته شدن تعمیر نشد. در سال ۵۲۶ بربرین توتیلا (barbarian Totila) و ارتش وی به منظور دستیابی به مقادیر با ارزشی از برنز، بخشهایی از این مکان را تخریب کردند. پس از آن رومیها از سنگهای این مکان برای ساخت خانههایشان استفاده نمودند.
پس از این اتفاق کلوسئوم بازسازی شد و کاوشهای باستانی در آن به راه افتاد که این کار تا به امروز نیز ادامه دارد.
فیلم ویدئویی از عظمت کولوسئوم و برخی آثار رم را با هم ببینیم
سخن آخر
هرچند زبان از بیان تمام شکوه این بنای عظیم ایتالیایی قاصر است اما همه به اهمیت و برتری آن آگاهند.
ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۲۰۰۷، ﺩﺭ ﻃﻰ ﻳﻚ ﻧﻈﺮﺳﻨﺠﻰ ﺑﺎ ﺷﺮﻛﺖ ﺑﻴﺶ ﺍﺯ ﻳﻜﺼﺪ ﻣﻴﻠﻴﻮﻥ ﻧﻔﺮ ، ﻛﻮﻟﻮﺳﻴﻮﻡ ﺟﺰﻭ ۷ ﺍﺛﺮ ﺑﺮﺗﺮ ﻭ ﻣﺤﺒﻮﺏ ﺟﻬﺎﻥ ﺑﺮﮔﺰﻳﺪﻩ ﺷﺪ. ﺩﺭ ﺳﺎﻝ ۲۰۱۱، ﻣﺒﻠﻎ ۲۵ ﻣﻴﻠﻴﻮﻥ ﻳﻮﺭﻭ ، ﺗﻨﻬﺎ ﺑﺮﺍﻯ ﺗﻤﻴﺰ ﻛﺮﺩﻥ ﺩﻳﻮﺍﺭﻫﺎﻯ ﻛﻮﻟﻮﺳﻴﻮﻡ ﻭ ﭼﻨﺪ ﻛﺎﺭ ﺑﺴﻴﺎﺭ ﺟﺰﻳﻰ ﺩﻳﮕﺮ ﺩﺭ ﺩﺭﻭﻥ ﺁﻥ، ﻫﺰﻳﻨﻪ ﺷﺪ.
سنت بید پیشگویی کرده بود که: “ﺗﺎ ﺯﻣﺎﻧﻰ ﻛﻪ کولوسئوم استوار است ﺭﻡ ﻧﻴﺰ ﺍﺳﺘﻮﺍﺭ ﺍﺳﺖ، آنگاه که کولوسئوم سقوط کند روم نیز سقوط خواهد کرد، آنگاه که روم سقوط کند، دنیا هم سقوط خواهد کرد.
